السيد ابن طاووس ( مترجم : م - ر )
215
ادب حضور ( فلاح السائل ) ( فارسى )
ديگر آداب سجده از ديگر آدابى كه بايد بنده در حال سجده رعايت كند آن است كه در بر داشتن سر از اين گونه خضوع و خشوع براى معبود شتاب ننمايد ، كه ما معناى فرمايش خداوند - جلّ جلاله - را كه در كتابش « 1 » ذكر نموده براى تو بازگو نموده و گفتيم كه : « سجود از مقامات قرب به مولايت مىباشد . » پس چرا شتاب مىنمايى ؟ آيا در حالى كه او به تو ناظر است ، از قرب و نزديكى به او كراهت دارى ؟ ! چنان كه در دنيا از ملاقات به هر چيز كه دوست دارى بدت نمىآيد ، و در دور شدن از آن شتاب نمىكنى ، با پروردگارت - جلّ جلاله - نيز كه چارهاى از همراه بودن او ندارى ، چنان باش . در روايت آمده كه امام صادق عليه السّلام فرمود : « هماره وقتى حضرت علىّ بن الحسين عليهما السّلام به نماز به پا مىخاست ، رنگ چهرهاش دگرگون مىشد ، و هنگامى كه سجده مىنمود ، تا عرق از او فرو نمىريخت سر برنمىداشت . » 10 - تشهّد و گواهى دادن به يگانگى خداوند - جلّ جلاله - آنچه در اين باره مهمّ است ، آن است كه تشهّد گفتن تو ، معاملهء با خداوند - جلّ جلاله - و عبادت باشد ، و قصدت تنها اين نباشد كه او - جلّ جلاله - در واقع و نفس الامر يگانه است ، بلكه از تو خواستهاند كه اعتقاد داشته باشى او - جلّ جلاله - در واقع يگانه است ، و معبودى جز او كه شايستهء پرستش باشد و بتوان آن را بر خشنودى او مقدّم داشت ، وجود ندارد ، زيرا اگر چيزى را بر او - جلّ جلاله - مقدّم كنى ، معلوم مىشود كه آن چيز نزد تو بر خداوند - جلّ جلاله - ترجيح دارد ، و از آن جهت كه آن را مقدّم داشتهاى ، آن معبود تو خواهد بود نه خداوند ، و در نتيجه هنگام گواهى دادن به اينكه معبودى جز خداوند ندارى ، كاملا صادق نخواهى بود ، آيا نمىبينى كه خداوند - جلّ جلاله - پيرامون كسى كه هوا و هوس خويش را بر خدا
--> ( 1 ) اشاره است به آيه 19 از سورهء علق كه در همين فصل گذشت .